این گزارش به بررسی پنج هواپیمای نظامی ایرباس ، پرداختهاست و ویژگیهای فنی و عملیاتی آنها را که توسط ارتشهای مختلف جهان استفادهمیشوند، توضیح میدهد.
بیت ران – الهام زهره وند: هنگامیکه مردم در ایالات متحده، به هواپیماهای نظامی فکر میکنند، احتمالا هواپیماهایی که توسط بوئینگ، لاکهید مارتین، نورتروپ گرومن و دیگر شرکتها ساخته میشوند را تصور میکنند. اما اینها، تنها پیمانکاران دفاعی فعال نیستند. ایرباس، یک شرکت هوافضای چندملیتی اروپایی که از دهه ۱۹۶۰ فعالیت میکند، به همان اندازه توانا به طراحی، ساخت و بهبود تعدادی از هواپیماهای نظامی است. این هواپیماها توسط ارتشهای سراسر جهان، از جمله ایالات متحده، استفادهمیشود.
با اینحال، در حالیکه این هواپیماها در کشورهای غربی بهطور گسترده مورد استفاده قرار میگیرند، اما به آنها به اندازهی هواپیماهایی همچون F-22 رپتور، F-35 لایتنینگ II یا AH-64 آپاچی توجهی نمیشود. اگرچه ایالات متحده، مالک و اپراتور چندین هواپیمای تولید شدهتوسط ایرباس است، اما مشتریان اصلی این شرکت همپیمانان ناتو در اروپا هستند. بههمیندلیل، ایالات متحده هواپیمای یوروفایتر ایرباس را نمیپراند. اما بسیاری از کشورها این هواپیما را بهکار میگیرند و این یک جنگنده پیشرفته و استثنایی است.
بیشتر بدانید: بررسی ۵ جت جنگنده ایالات متحده با بیشترین عمر خدمت
بیشتر بدانید: اف ۱۴ ایران و همه چیز درباره آن؛ تام کتهای ایرانی کجای کارند؟
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
بیشتر هواپیماهای نظامی ایرباس برای عملیاتهای غیررزمی یا پشتیبانی رزمی طراحی شدهاند. اما این شرکت در صدر توسعه هلیکوپتر جدید نیروی زمینی ایالات متحده، UH-72 لاکوتا قرار دارد. این هلیکوپتر و بسیاری دیگر از وسایل نقلیه تولید شدهتوسط ایرباس، به دلیل سابقهی درخشان و موفقیتهای قابل اثبات این شرکت در صنعت هوافضای نظامی، همچنان در آسمانها تسلط دارند. در ادامه، پنج هواپیمای برجسته از ایرباس که توسط ارتشهای مختلف در سراسر جهان مورد استفاده قرار میگیرند، معرفی میشوند.
بررسی پنج هواپیمای نظامی ایرباس
ایرباس A400M اطلس

ایرباس A400M اطلس در سال ۲۰۰۳ توسط ایرباس نظامی توسعه دادهشد. این پرنده، در سال ۲۰۱۳ به چندین ارتش عضو ناتو معرفی شد. این هواپیما یک هواپیمای ترابری تاکتیکی است که توانایی پشتیبانی راهبردی نیز دارد. A400M از نظر اندازه، و ظرفیت بار بین دو مدل آمریکایی C-130 و C-17 قرار میگیرد. این هواپیما تواناییهای چندگانهای دارد. و میتواند برای ترابری تاکتیکی، ترابری راهبردی، تخلیه پزشکی (MEDEVAC) و سوخترسانی هوایی استفادهشود. این ویژگیها آنرا در مقایسه با مدلهای آمریکایی کارآمدتر میکند.
A400M اطلس میتواند بدون اینکه نیاز به سوختگیری داشته باشد، تا ۸,۸۵۱ کیلومتر پرواز کند. همچنین میتواند تا سرعت ۰.۷۲ ماخ (۸۸۱ کیلومتر بر ساعت) پرواز میکند. از نظر ظرفیت بار، این هواپیما میتواند تا ۳۷ تن مواد را در فضای ۳۴۰ متر مکعبی خود حمل کند که ظرفیت باربری آن از C-130 که توانایی حمل تقریبا ۲۱ تن را دارد، بیشتر است. همچنین، A400M میتواند از باندهای کوتاه و خاکی فرود و برخاست کند. این هواپیما میتواند از باندهایی بهطول کمتر از ۷۶۰ متر برخاست کند و ۲۵ تن بار و سوخت کافی برای یک سفر رفت و برگشت به فاصله ۹۳۴ کیلومتر حمل کند.
در حالیکه A400M بهطور اولیه برای سوخترسانی هوایی طراحی نشدهاست، هر هواپیما به تجهیزات لازم مجهز است. هنگامیکه نیاز باشد، میتواند ۶۳,۵۰۰ لیتر سوخت را به انواع مختلف هواپیما منتقل کند. این هواپیما میتواند همزمان به دو هواپیما سوخترسانی کند؛ هرکدام با ظرفیت انتقال ۱,۵۱۴ لیتر در دقیقه. این اندازه، میتواند در هنگام استفادهاز یک شلنگ مرکزی تا ۲,۲۷۱ لیتر در دقیقه افزایش یابد.
بیشتر بدانید: بدترین جت جنگنده؛ معرفی تابوتهای پرنده در تاریخ هوانوردی
بیشتر بدانید: بمب افکن پنهانکار B-21 Raider و تنها دشمن واقعی آن را بشناسید
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
ایرباس A330 MRTT

ایرباس A330 تانکر ترابری چندمنظوره (MRTT) بیشتر به عنوان یک سکوی سوخترسانی هوایی طراحی شدهاست. اما این هواپیما همچنین میتواند در مأموریتهای مختلف حملونقل نظامی استفادهشود. این هواپیما از سال ۲۰۱۱ وارد خدمت ارتشهای چندین کشور شد. از آنجا که این هواپیما نسبتا جدید است، تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۴ تنها ۶۰ فروند از آن در خدمت بودهاند. A330 MRTT برای سوخترسانی طراحی شدهاست و ظرفیت حمل بیشینه ۱۱۱,۱۳۰ کیلوگرم سوخت را دارد که میتواند آنرا به دو هواپیما بهطور همزمان تحویل دهد. گرچه این هواپیما توانایی انجام چندین نوع مأموریت مختلف را دارد.
افزونبر سوخترسانی هوایی، A330 دارای ظرفیت باربری اضافی ۴۵ تن است که میتواند برای حمل بیشینه ۳۰۰ مسافر استفاده شود. سایر پیکربندیها، امکان حمل ۴۰ برانکارد برای پشتیبانی از مأموریتهای تخلیه پزشکی، بههمراهِ صندلیهای اضافی برای ۲۰ نفر کادر پزشکی و ۱۰۰ مسافر را فراهم میکند. طبقه پایین این هواپیما میتواند تا هشت پالت نظامی یا ۲۷ کانتینر LD3 را حمل کند.
A330 میتواند از استقرار طولانیمدت چهار هواپیمای جنگنده پشتیبانی کند. در این نقش، A330 میتواند به چهار جنگنده سوخترسانی کرده، و همزمان ۵۰ نفر کادر و ۱۲ تن بار اضافی را روی مسافتی معادل ۵,۲۰۰ کیلومتر حمل کند. از زمان معرفی این هواپیما در سال ۲۰۱۱، A330ها بیش از ۲۷۵,۰۰۰ ساعت پرواز کردهاند و از سوی ۱۵ کشور در سراسر جهان خریداری شدهاند. همچنین، A330 اولین تانکری است که موفق به دریافت گواهینامه برای عملیات سوخترسانی هوایی خودکار (A3R) در ساعات روز شدهاست.
بیشتر بدانید: پهپاد رادارگریز ترکیه در حال توسعه؛ پهپاد آنکا-III در مسیر تولید انبوه
بیشتر بدانید: سریعترین جت جنگنده جهان را بشناسید: ۱۲ مورد از سریعترینها
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
یوروفایتر تایفون

تنها جنگندهای که ایرباس در حال حاضر در خدمت دارد، جنگنده یوروفایتر تایفون است که ایالات متحده، آنرا بهعنوان یک جنگنده “نسل ۴.۵” در نظر میگیرد. این جنگنده، در همان ردهی جدیدترین بهروزرسانیهای F-15 و F-16 یا میگ-۳۵ و سوخو-۳۰ روسی قرار دارد. ایرباس یوروفایتر را در سال ۲۰۰۳ معرفی کرد و از آن زمان به چندین کشور اروپایی فروخته، و به خدمت گرفته شدهاست. تا نوامبر ۲۰۲۳، تعداد ۵۹۲ فروند یوروفایتر در خدمت بودهاست که نشاندهندهی استفادهی گسترده از آن، از زمان معرفی است.
یکی از ویژگیهای برجسته یوروفایتر، شکل و پیکربندی بالهای آن است که بسیار چشمگیر است. طراحی این جنگنده شامل کاناردها (بالهای کوچک پشت دماغه) و بالهایی است که به سمت عقب و تا دم کشیده شدهاند. این طراحی، باعث میشود تا این هواپیما توانایی مانور بسیار بالایی داشته باشد و در هنگام پرواز در سرعتهای زیر صوتی تحرک و چابکی فوقالعادهای از خود نشان دهد. این امر به این هواپیما اجازه میدهد تا نرخ چرخش بالایی داشته باشد و در نتیجه، تعقیب، هدفگیری و پیگیری آن دشوارتر شود. یوروفایتر تنها یک هواپیمای عالی برای پرواز نیست، بلکه تواناییهای آن، این جنگنده را به یکی از مرگبارترین هواپیماهای فضای هوایی امروزی تبدیل کردهاست.
یوروفایتر یک جنگنده چندمنظوره است که تواناییهای زیادی دارد. این جنگنده، میتواند تا سرعت ۲ ماخ (۲,۴۶۹ کیلومتر بر ساعت) پرواز کند. ارتفاع پروازی آندر حالت بیشینه ۱۶,۷۵۴ متر است و به خوبی مسلح شدهاست. یوروفایتر موشکهای هوا به هوای Meteor، Iris-T، ASRAAM و AMRAAM و نیز مجموعهای از تسلیحات هوا به سطح، از جمله استورمشدو، برمستون II و بمبهای مختلف را حمل میکند. همچنین، سطح یوروفایتر ۱۵ درصد از مواد فلزی تشکیل شدهاست که به آن تواناییهای پنهانکاری میدهد و آنرا با جنگندههای پیشرفته نسل پنجم قابل مقایسه میکند.
بیشتر بدانید: کشتی افسانهای جنگ جهانی دوم ؛ ۱۰ کشتی افسانهای به ترتیب از بدترین تا بهترین
بیشتر بدانید: سرعت ناو هواپیمابر چقدر است؟ کدام کشور سریع ترین ناو هواپیمابر را دارد؟
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
ایرباس C295

ایرباس C295 یک هواپیمای ترابری تاکتیکی است که در دهه ۱۹۹۰ توسعه یافت و برای اولین بار در سال ۲۰۰۱ معرفی شد. همچون سایر هواپیماهای نظامی ثابتبال ایرباس، C295 از سوی کشورهای پرشماری به کار گرفته میشود. از زمان معرفی، ایرباس ۲۲۵ فروند از این هواپیما را به مشتریان خود تحویل دادهاست. برخلاف دو هواپیمای ترابری دیگری که در بالا گفته شد، C295 یک هواپیمای ترابری متوسط است، بنابراین نمیتواند به اندازهی A330 یا A400 بار حمل کند. با اینحال، این هواپیما میتواند تا ۹ تن بار یا بیش از ۷۱ سرباز را جابجا کند.
اگرچه این هواپیما کوچکتر از سایر مدلهای نام بردهاست، اما C295 میتواند برای سوخترسانی به هواپیماهای ثابتبال و هلیکوپترها نیز مورد استفاده قرار گیرد، بنابراین از انعطافپذیری بالایی برخوردار است. مانند بسیاری از هواپیماهای نظامی، C295 دارای چندین نوع مختلف است که به آن اجازه میدهد تا مأموریتهای متعددی را انجام دهد. افزونبر ترابری تاکتیکی، این مأموریتها شامل نظارت دریایی، پشتیبانی نزدیک هوایی، جمعآوری اطلاعات، نظارت و شناسایی (ISR)، جمعآوری اطلاعات سیگنالها (SIGINT)، هشدار زودهنگام هوابرد (AEW)، تخلیه پزشکی (MedEvac) و آبپاشی برای مبارزه با آتشسوزیهای جنگلی میشود.
C295 همچنین دارای جدیدترین فناوریهای کابین خلبان است و به سامانه کاملا یکپارچه تاکتیکی (FITS) مجهز است که امکان انجام تمامی مأموریتهای انواع مختلف آن را فراهم میکند. این ویژگی باعث میشود هواپیما بسیار انعطافپذیر و مدولار باشد و بهروزرسانیهای آینده را بهطور یکپارچه در سیستمهای اصلی خود ادغام کند. همچنین، این هواپیما مجهز به سیستمهای راداری مختلف، حسگرهای شناسایی تهدید، ارتباطات ماهوارهای (SATCOM) و سایر فناوریهای ارتباطی است که امکان پشتیبانی از انواع مختلف مأموریتها را فراهم میکند. چه در پشتیبانی از واحدهای زمینی، و چه در عملیات دریایی، C295 کاملا عملیاتی و مأموریتمحور است.
بیشتر بدانید: موتور برتر هواپیمای نظامی ؛ بررسی ۵ موتور انقلابی
بیشتر بدانید: جنگنده یوروفایتر تایفون ممکن است طی ۱۶ سال آینده ناپدید شود
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
ایرباس UH-72 لاکوتا یکی از پنج هواپیمای نظامی ایرباس

بالگرد Eurocopter UH-72 لاکوتا توسط شرکت آمریکایی Eurocopter برای نیروی دریایی و نیروی زمینی ایالات متحده طراحی و ساخته شد. همچون سایر بالگردهای ایالات متحده، UH-72 یک نام بومی آمریکایی دریافت کردهاست: “لاکوتا”. این بالگرد اولین بار در سال ۲۰۰۷ معرفی شد و برای جایگزینی بالگردهای Bell UH-1H/V Iroquois و OH-58A/C Kiowa بهعنوان بالگرد سبک اصلی نظامی ایالات متحده انتخاب شد. از زمان معرفی، بیش از ۴۸۰ فروند UH-72 تولید و تحویل داده شدهاست، و آخرین مدل آن، UH-72B، از سال ۲۰۲۱ در خط مقدم قرار دارد. این نسخه، شامل یک روتور پنجتیغه است که جایگزین مدل قدیمی چهارتیغه شده است.
UH-72 از سوی چندین نیرو، از جمله گارد ملی ارتش، استفاده میشود. گارد، این بالگرد را در طیف گستردهای از مأموریتها، از جمله جستجو و نجات، امداد در بلایای طبیعی، امنیت مرزی و عملیاتهای مبارزه با قاچاق مواد مخدر بهکار میگیرد. سایر نیروها از این بالگرد برای جابجایی نیروها و تجهیزات، پشتیبانی هوایی، نظارت و شناسایی، تخلیه پزشکی (MedEvac)، فرماندهی و کنترل و آموزش پروازی استفاده میکنند. بنابراین انعطافپذیری آن باعث شدهاست تا بهخوبی جایگزین دو مدل پیشین موجود در ناوگان ارتش ایالات متحده شود.
چندین نوع مختلف از این بالگرد وجود دارد، از جمله پیشنهادهایی برای نسخههای مسلح و یک نسخه بدون سرنشین که ممکن است تا اواخر دهه ۲۰۲۰ وارد خدمت ارتش و نیروی دریایی ایالات متحده شود. نیروی دریایی ایالات متحده میتواند از نسخه بدون سرنشین آن بهعنوان یک هماهنگکننده لجستیک استفاده کند. هرچند هنوز مشخص نیست که این مدل بهطور کامل وارد خدمت خواهد شد یا خیر. UH-72 میتواند با بیشینه سرعت ۲۶۹ کیلومتر بر ساعت پرواز کند، اگرچه سرعت کروز آن ۲۴۶ کیلومتر بر ساعت است. این بالگرد میتواند تا ۶۸۵ کیلومتر پرواز کند و به بیشینه ارتفاع خدمتی ۴,۰۲۰ متر برسد.
در کانال آپارات بیت ران ببینید:


