صنعت تایر ایران در حالی که در بسیاری از بخشها به خودکفایی رسیده، اکنون با چالشهای جدی نقدینگی و مدیریتی دستوپنجه نرم میکند. جمال میرزایی، رئیس انجمن صنعت تایر ایران، در نشست خبری اخیر خود از رقمی تکاندهنده پرده برداشت: بیش از ۶ هزار میلیارد تومان مطالبات معوق تولیدکنندگان تایر از خودروسازان وجود دارد.
خودکفایی در تایر سواری و چالش در تایرهای باری
بیتران: ایران در بخش تایرهای سواری تقریباً به خودکفایی کامل رسیدهو توان تأمین تمامی نیازهای داخلی را دارد. با این حال، در بخش تایرهای باری و اتوبوسی، وضعیت متفاوت است. در حال حاضر تنها ۳۰ درصد نیاز کشور از طریق تولید داخلی تأمین میشود، در حالی که ظرفیت فعلی تولید میتواند تا ۴۰ درصد و با حمایتهای مالی اندک، تا ۶۰ درصد این نیاز را پوشش دهد.
طرحهای توسعه؛ متوقف شده در انتظار ارز
یکی از نقاط بحرانی صنعت تایر، توقف یا کند شدن طرحهای توسعه است. حدود ۱۰ شرکت تایرساز کشور در حال اجرای پروژههای توسعهای بودند، اما از سال ۱۴۰۲ با حذف ارز ماشینآلات و عدم تخصیص ارز، این مسیر با بنبست مواجه شدهاست.رئیس انجمن صنعت تایر تأکید کرد که با سرمایهگذاری حدود ۳۵۰ میلیون یورویی، میتوان ظرفیت مازاد ۱۵۰ هزار تنی را محقق کرد و با تخصیص ۱۰۰ میلیون یورو، سهم تولید داخلی در بخش تایرهای باری را به ۶۰ درصد رساند.
بیشتر بدانید: قیمت انواع لاستیک یزد در بازار | تیر ۱۴۰۵ + راهنمای خرید لاستیک دولتی
سقوط سوددهی و فشار قیمتگذاری دستوری
صنعت تایر با دو فشار همزمان روبروست: افزایش هزینههای تولید و قیمتگذاری دستوری.
– هزینههای ارزی و لجستیکی: افزایش قیمت مواد اولیه (به ویژه کائوچوی مصنوعی) و هزینههای حملونقل، بیش از ۲۲ درصد بر قیمت تمامشده محصولات اثر گذاشتهاست.
– بحران سوددهی: در حالی که سود استاندارد این صنعت باید ۱۷ درصد باشد، میانگین سوددهی به کمتر از ۶ درصد رسیده و بسیاری از تولیدکنندگان اکنون در وضعیت «زیانده» قرار دارند.
تضاد در حمایتها: تولید داخلی در برابر واردات
یکی از انتقادات جدی میرزایی، بهرهمندی واردکنندگان از ارز ترجیحی و تعرفههای پایین واردات است. این موضوع باعث شده تولیدکنندگان داخلی که با کمبود نقدینگی و تأخیر ۶ ماهه در تخصیص ارز دستوپنجه نرم میکنند، قدرت رقابت خود را از دست بدهند.
نتیجهگیری
صنعت تایر ایران علیرغم توانمندی در زنجیره تأمین (تأمین ۷۰ درصد مواد اولیه از داخل)، به دلیل بدهیهای کلان خودروسازان و عدم حمایتهای ارزی، در معرض خطر است. اصلاح قیمتها بر اساس تحلیل واقعی هزینه تمامشده و تسویه مطالبات معوق، تنها راه نجات برای جلوگیری از توقف تولید و وابستگی بیشتر به واردات است.
منبع: فارس
